Wyjątkowe tenisowe historie w filmowych odsłonach – zestawienie najciekawszych propozycji

, foto: AFP

Zawieszenie tenisowych zmagań może stać się dobrą okazją ku temu, by w nieco innej niż zazwyczaj formie spróbować przyjrzeć się pisanym na kortach historiom. Chociaż biały sport raczej okazjonalnie cieszy się zainteresowaniem filmowych twórców powstało dotychczas kilka ciekawych poświęconych mu produkcji. Oto propozycje, za sprawą których możemy przenieść się tam, gdzie nie sięga transmitująca turniejowe pojedynki kamera.

Arthur Ashe – Obywatel świata (reż. Julie Anderson)

Filmowa biografia tego legendarnego zawodnika to pozycja, która do gustu przypadnie nie tylko miłośnikom tenisa. Artur Ashe był przecież człowiekiem, który poza kortem odegrał rolę równie ważną co na nim. Śledząc przytaczane ustami przyjaciół losy słynnego tenisisty, wyruszamy w fascynującą podróż na styku sportu oraz rewolucyjnych przemian społeczno-kulturowych. Dzięki opowieściom między innymi Nelsona Mandeli, Billie Jean King  czy Johna McEnroe’a możemy towarzyszyć Ashe’owi w procesie przecierania szlaków dla walki z rasizmem albo przełamywania tabu AIDS. Krok po kroku zagłębiamy się w życiorys zawodnika, który wierząc, że ma względem tenisa wielki dług, postanowił zostać „adwokatem” milionów osób na całym świecie. Chociaż film powstał w 1994 roku, ta inspirująca historia jest zdecydowanie warta odświeżenia.

Strokes of genius (reż. Andrew Douglas)

To z kolei propozycja idealna dla wszystkich pragnących przypomnieć sobie smak wielkich tenisowych emocji towarzyszących nam w nie tak odległej przeszłości. Autor dokumentu zachęca do cofnięcia się do roku 2008. Ponownie możemy znaleźć się więc w czasach, gdy walka o fotel lidera rankingu toczyła się pomiędzy brylującym na nawierzchni trawiastej Federerem, a niepodzielnie panującym na mączce Nadalem. Dla Szwajcarskiego mistrza sytuacja zaczynała robić się jednak niepokojąca, kiedy Hiszpan zanotował serię imponujących zwycięstw w Wimbledonie. Finał zbliżał się wielkimi krokami, a w powietrzu zawisło pytanie czy szala dominacji przechyli się wreszcie na jedną ze stron. Pośród wspomnień pasjonujących zmagań na szczycie, w filmie znalazło się również miejsce na powrót do młodzieńczych lat głównych bohaterów. A chociaż ścierali się na poziomie, któremu na pewnym etapie niewielu potrafiło dorównać, ich sportowe sylwetki kształtowały się w zupełnie odmienny sposób.

W tenisie love znaczy zero (reż. Jason Kohn)

Kontrowersyjny, a przy tym jeden z najsłynniejszych trenerów w historii, który przed laty zdawał się opracować patent na „produkowanie” tenisowych legend. „W tenisie love znaczy zero” pozwala z bliska przyjrzeć się skomplikowanej osobowości tego starszego dziś mężczyzny, o skórze brązowej od palącego na kortach słońca. Nick Bollettieri, bo o nim mowa, w nieco groteskowym tonie opowiada o tym, jak za sprawą ekstremalnych pod wieloma względami metod treningowych budował w prestiżowej akademii kariery słynnych dziś podopiecznych. Równolegle wspomnieniami dzielą się z widzami sami zawodnicy oraz zawodniczki. To dla nich okazja, by z perspektywy czasu ocenić swoje relacje z egocentrycznym trenerem. Na tle przytaczanych wydarzeń wyłania się obraz tenisowych początków późniejszych wielkich gwiazd. Monica Seles, Andre Agassi, Jim Courir, Boris Becker, Maria Sharapowa czy siostry Williams – to tylko niektórzy spośród „chodzących dowodów” skuteczności Bollettieriego. Tymczasem cena jaką zapłacili za swoje sukcesy w niektórych przypadkach okazywała się  wyjątkowo wysoka.

Andy Murray: Resurfacing (reż. Olivia Cappuccini)

Na ten film z niecierpliwością czekali nie tylko wierni fani Szkota. Większość sympatyków dyscypliny od dłuższego czasu zadawała sobie pytanie, jak w rzeczywistości wyglądała walka Murray’a o odzyskanie sprawności oraz jego mozolne próby odbudowywania się po kontuzji. Sam zawodnik nie krył radości z faktu, że za pośrednictwem dokumentu ma szansę podzielić się z kibicami swoją niełatwą historią. Produkcją zainteresowali się nawet czynni tenisiści i choć Novak Dżoković powiedział po seansie, że „ciężko było mu to oglądać”, wypowiedzi tej nie należy interpretować w kategoriach krytyki. Wprost przeciwnie, zdaniem Serba film w przejmujący sposób uzmysławia dramat walki o zdrowie, z którym za plecami świata musiał zmierzyć się tenisowy geniusz. „Andy Murray: Resurfacing” to pouczające zderzenie z ponurym obliczem sportu, któremu przeciwstawić można wyłącznie nieznany nam zazwyczaj wymiar mistrzostwa.

Unraveling Athena (reż. Francis Amat)

Tenis oczyma królowych kortów? W ten sposób zapragnął opowiedzieć o nim Francis Amat, kiedy odbierając dzieci ze szkoły miał przypadkiem okazję zamienić kilka słów ze słynną rodaczką – Arantxą Sánchez-Vicario. Chociaż plan ten zrodził się w nietypowych okolicznościach Hiszpanowi, mimo wielu przeszkód udało się wcielić go w życie. Zestawiając ze sobą kilkanaście poruszających rozmów z najlepszymi zawodniczkami różnych pokoleń, Amat spróbował odsłonić kulisy ich pełnych wyrzeczeń oraz trudnych decyzji dróg do sukcesu. Co ciekawe do współpracy zaprosił także specjalistów ze świata nauki, by przy pomocy ich fachowych opinii postarać się naszkicować uniwersalny obraz zespołu cech łączących wszystkie tenisowe mistrzynie. W dokumencie nie zabrakło szczerych wyznań, anegdot oraz podsumowań. To pozycja obowiązkowa dla każdego chcącego przyjrzeć się tenisowi w nieco szerszym kontekście.

Borg/McEnroe. Między odwagą a szaleństwem (reż. Janus Metz)

Na koniec zdecydowanie jedna z najgłośniejszych tenisowych produkcji ostatnich lat. W fabułę filmu, który doczekał się aż czterech nagród zręcznie wpleciono wątki z różnych etapów życia głównych bohaterów, stwarzając widzom pole do pełniejszej oceny wydarzeń. Historię osadzono w momencie, gdy Bjorn Borg przeżywa najlepsze lata kariery, gromadząc wokół siebie rzeszę uwielbiających go fanów. Na ekranach telewizorów i przed kamerami reporterów sprawia wrażenie „maszyny do wygrywania” ale z bliska rzeczywistość jest dużo bardziej skomplikowana. Zawodnik codziennie zmaga się ze swoim bajkowym na pozór życiem, a co gorsza na tenisowej scenie pojawia się młody, wybuchowy geniusz. Będący całkowitym przeciwieństwem wyważonego na korcie Szweda McEnroe postanawia zrobić wszystko, by w cieniu osobistych rozgrywek zdetronizować aktualnego mistrza. „Borg/McEnroe. Między odwagą a szaleństwem” to wielowątkowe studium spektakularnego sportowego sukcesu, stopniowo przeradzającego się w dramatyczną pułapkę.

Natalia Kupsik